FIFA Đối Mặt Vụ Kiện 25 Triệu USD Gây Chấn Động Trước Giải Vô Địch Bóng Đá Thế Giới 2026

FIFA đang trải qua một cuộc khủng hoảng pháp lý khi họ bị kiện đòi bồi thường 25 triệu USD liên quan đến việc phá hủy một tác phẩm nghệ thuật công cộng tại Dallas, Texas, ngay trước thềm World Cup 2026. Họa sĩ Wyland đã chính thức nộp đơn kiện lên Tòa án Liên bang Bắc Texas nhằm vào FIFA cùng hai công ty bất động sản sở hữu tòa nhà nơi bức tranh tường nổi tiếng của ông được thực hiện, với cáo buộc phủ sơn trái phép lên tác phẩm để nhường chỗ cho dự án quảng bá sự kiện bóng đá lớn nhất hành tinh.

Tác phẩm mang tên Ocean Life hay còn gọi là Whaling Wall 82, là một trong các bức tranh tường nổi bật do Wyland thực hiện trên toàn cầu nhằm nâng cao ý thức bảo vệ đại dương và sinh vật biển. Bức tranh với chiều cao khoảng 25 mét và chiều dài gần 50 mét đã trở thành biểu tượng văn hóa quen thuộc của thành phố Dallas suốt gần ba thập kỷ. Tuy nhiên, vào tháng 5 vừa qua, phần lớn diện tích của tác phẩm này đã bị phủ lớp sơn xanh để dành không gian cho hoạt động quảng bá World Cup 2026, khiến dư luận địa phương phản ứng mạnh mẽ.

Theo đơn kiện, hành động xóa bỏ bức tranh đã vi phạm nghiêm trọng Đạo luật Quyền của Nghệ sĩ Thị giác năm 1990 (VARA), vốn bảo vệ quyền nhân thân của nghệ sĩ đối với các tác phẩm được trưng bày công khai. Wyland khẳng định không hề nhận được sự đồng ý bằng văn bản từ phía các bên liên quan trước khi tiến hành sơn phủ, dẫn tới phá hủy vĩnh viễn tác phẩm nghệ thuật có giá trị văn hóa đặc biệt.

Sự việc đã tạo nên làn sóng bất bình trong cộng đồng Dallas khi nhiều người chứng kiến cảnh công nhân sử dụng xe nâng để sơn đè lên bức tranh mà không rõ ai là người cấp phép cho hành động này. Wyland nhấn mạnh rằng bức tranh không chỉ là công trình nghệ thuật mà còn là một phần bản sắc và ký ức của người dân địa phương. Ông cho biết việc bảo vệ tác phẩm cũng chính là bảo vệ giá trị văn hóa chung của cộng đồng.

Luật sư đại diện cho Wyland chia sẻ rằng vụ kiện không chỉ nhằm khẳng định quyền lợi của thân chủ mà còn mong muốn tạo ra sự răn đe để các nghệ sĩ, chủ sở hữu tài sản và cộng đồng phải cân nhắc kỹ lưỡng trước khi xóa bỏ các tác phẩm nghệ thuật công cộng có ý nghĩa sâu sắc về mặt xã hội.

Một phần của bức tranh tường Whaling Wall 82 bị phủ sơn

Phản hồi về vụ việc, FIFA đã gửi email khẳng định không liên quan trực tiếp và đề nghị chuyển mọi thắc mắc đến Ban tổ chức World Cup Bắc Texas. Trước đó, Wyland đã gửi thư yêu cầu ngừng việc phủ sơn toàn bộ bức tranh đến các bên liên quan nhưng không nhận được phản hồi tích cực. Luật sư phân tích rằng điểm mạnh của Wyland trong vụ kiện là vị trí nổi bật và giá trị văn hóa của tác phẩm đối với cộng đồng địa phương. Trong khi đó, bên chủ sở hữu tòa nhà có thể dựa vào các thỏa thuận nội bộ để biện minh cho việc thay đổi hoặc loại bỏ tác phẩm nếu có căn cứ rõ ràng.

Hiện nay, phần lớn mặt chính của Ocean Life đã biến mất dưới lớp sơn phủ, chỉ còn lại góc nhỏ ở phía trên bên phải chưa bị ảnh hưởng. Một bờ tường liền kề vẫn giữ nguyên trạng thái ban đầu. Ban tổ chức World Cup Bắc Texas cho biết sẽ gìn giữ phần tranh nhỏ hơn nhưng từ chối bình luận về vụ kiện đang diễn ra cũng như kế hoạch tương lai đối với bức tường này.

Chủ tịch FIFA Gianni Infantino tại lễ khai trương trung tâm truyền hình quốc tế World Cup 2026 ở Dallas

Vụ kiện diễn ra trong bối cảnh FIFA đang chịu sức ép pháp lý khác tại Mỹ về chính sách bán vé World Cup 2026. Các cơ quan chức năng đang điều tra cáo buộc tổ chức này áp dụng chiến lược tăng giá vé quá mức và gây hiểu nhầm về vị trí chỗ ngồi dành cho người hâm mộ. Nếu vi phạm được xác minh, FIFA có thể bị yêu cầu hoàn tiền cũng như chịu các hình phạt theo quy định pháp luật.

Dù mới chỉ bắt đầu quá trình tố tụng, vụ việc từ tranh chấp về một tác phẩm nghệ thuật công cộng giờ đây càng khiến FIFA đối mặt với nhiều thách thức pháp lý và uy tín ngay trước giải đấu bóng đá lớn nhất hành tinh trên đất Mỹ – Canada – Mexico vào cuối năm nay. Câu chuyện cũng thúc giục sự cân nhắc kỹ lưỡng hơn giữa quyền lợi nghệ sĩ và nhu cầu phát triển thương mại gắn liền với các sự kiện thể thao quy mô quốc tế.